Maksimum düzeyde sözü edilen ama minimum düzeyde uygulanan edebiyat çalışmalarından biri, şiir analizidir. Minimum düzeyde uygulanmasının iki nedeni var:
1) Çoğunluk olarak edebi bilgimizin eksikliğine yeterli olmadığından bir şiirin edebiyat kurallarına uygun olarak nasıl analiz edileceğini bilmeyişimiz ve;
2) Tembelliğimiz!
Böyle olduğu için okuduğumuz şiirlere yaptığımız yorumlarda hem şaire ters düşmemek ve hem de "sıkıntıya girmeden", kendi şiirlerimize de olumsuz yorumları engellemek için yalakalığa başvururuz. Bu yalakalıklar ise hem kendimizi hem de şiirimizi içten içe kemirir ve yok eder!
Bana göre aşağıdaki on yedi kural, bir analiz sırasında dikkate alınması zorunlu olanlardır ancak tüm kurallar bunlar değildir. Bunun dışında, şairin sınıfsal ve ekonomik kimliği, yaşadığı toplum ve o topluma ait kültürel entelektüalizmi, vb. birçok kural daha bulunmaktadır. Sıralamayı karışık yaptım.
Umarım yararlı olur.
01- Yazım şekli (Ağıt, lirik, didaktik, dram, beyit, vb. vb.),
02- Yazım kuralları,
03- Temaya bağlılık,
04- Başlık,
05- Final,
06- Dildeki üslup (nezaket, meydan okuyuş vb. vb),
07- Dil zenginliği,
08- İmge ve betimleme,
09- Çağrışım değeri,
10- Duygu değeri,
11- Anlam değeri,
12- Dizelerin ve kıtaların kendi içlerindeki uyumu ve birbirine geçişi,
13- Derinlik,
14- Yönlendiricilik,
15- Gramer,
16- Başka bir dile çevrilebilirliği,
17- Ses ve müzikalite.
29 Eylül 2015
0 Yorumlar:
Yorum Gönder